ሳዕቤናት ኲናት ትግራይን ምትእትታው ካልኦት ሓይልታትን

ሳዕቤናት ኲናት ትግራይን ምትእትታው ካልኦት ሓይልታትን
   ኣብ መንጎ ፈደራላዊ መንግስቲ ኢትዮጽያን መንግስቲ ክልል ትግራይን  ዝተወለዐ  ካብ ክልቲኦም ሸነኻት ሂወት ኣሸሓት ኢትዮጽያውያን ዜጋታት ዘህለቀ ጨካን ናይ ኰራርምቲ  ኲናት  ዳርጋ ሽድሽተ ወርሑ ኣሕሊፉ ኣሎ። ኣብቲ ኲናት ዘስካሕክሕ ጸረ-ሰብኣውነት ዝኾኑ  ካብ ሕጊ ወጻኢ ቅትለታት ምቁራጽ ክፍሊ ኣካላት ህጻናት ጾታዊ ዓመጽ ጎራዙት ደቀንስትዮ መንእሰይስትን ኣደታትን ትግራይ ኣብ ኩሉ ኩርነዓት ዓለም ንሕልና ወዲ ሰብ ዝሰበሩ ገበናት ተፈጺሞም ዮም።  ድሕሪ  ሒደት ሳምንታት ምጅማር ናቲ ኲናትን ፈደራላዊ ሰራዊት  ኢትይጽያ ናብ ርእሲ- ከተማ ክልል ትግራይ መቀለ ምእታዉን 1ይ ምኒስተር ኢትዮጽያ ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ቅድሚ ፓርላማ ሃገሩ ኲናት ብስዕረት ውድብ ህዝባዊ ወያነ ሓርነት  ተደምዲሙ ክብል መግለጺ ኣቅሪቡ። ይኹን እምበር ካብቲ እዋን መግለጺ ኣብይ ኣሕመድ ክሳብ ሎሚ   ህልው ወድዓዊ ኩነታት ኣብ ባይታ ከም ዘመልክቶ  እቲ  ናይ  መንግስቲ ክልል  ትግራይ ሰራዊት ካብቲ ቀንዲ ከተማታት ትግራይ ምስሓቡ ንነውሕ ዝጠመተ ወተሃደራዊ እስትራተጂካዊ ታክቲክ ከምዝነበረ የረድእ። ብርግጽ ከኣ ካብቲ መግለጺ ኣብይ ኣሕመድ ክሳብ ዚ እዋን ኩናት ብዝኸበደ መልክዕን ጭካነን ክቅጽል ይርከብ ኣሎ።  እዚ ኲናት ክቅጽል ናይ ዝርከበሉ ኩነት ኣብቲ ጸረ-ሰባኣውነት ክፍጸሙ ዝርከቡ ገበናትን ኣብ ሂወት ህዝቢ ትግራይ ከስዕቦ ዝኽእል ኩሉ መዳያዊ ህልቂትን ዕንወት ትሕተ-ቅርጻ ትግራይን ክንዮዚውን  ኣብ ዞባ ኣህዛብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ከኸትሎ ብዛዕባ ዝኽእል ኣሉታዊ ሳዕቤናትን ማሕበረ- ሰብ ዓለም ሻቅሎቱ ብቀጻሊ ክገልጽ ጸኒሑን ኣሎን። ብርግጽ ከኣ  ንኢትዮጽያ ዝጎራበታ ሃገራት  ብዛዕባ ህልው ኮነ ናይ መጻኢ እስትራተጂካዊ ረብሓታተን ሕሳባተን ከጻፍፋ ተራኢየን።  ከም ውጽኢቱ  ስርዓት ህግደፍ  ምስ መንግስቲ ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ውዲት ብምእታው ብዘገርም ቅልጣፈ ብቀጥታ ናብቲ ውግእ ኣቲዩ።  ብሰንኪ ዚ ናይ ህግደፍ ምትእትታው  ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ  ዝወርድ ሕሰምን ጭፍጨፋን ብዝያዳ ብኢሱ።  ህዝቢ ኤርትራውን ኣብ ልዕሊ ቲ ብህግደፍ ዝወርዶ ዝነበረ ግፍዕን ጭቆናን መንእሰያት ደቁ ኣብቲ ኣብ ትግራይ ክነድድ ዝርከብ ኲናት ተላኢኾም ግዳያት ኮይኖም።  ስርዓት ህግደፍ ምስ መንግስቲ ኣብይ ኣሕመድ ትሻሪኹ ኣብ ኲናት ትግራይ ምእታዉ ምስ ወራሕቲ ክልል ትግራይ ንዝጸኖሖ ናይ ሕሉፍ ጸሊም  ቅርሕንቱ  ሕነ ንምፍዳይ   ኣብቲ ኲናት ምእታዉ ንናይ ካልኦት ሃገራት እቲ ዞባ  ምትእትታውን ኣፍደገ ከፊቱ።  ከም ውጽኢቱ ድማ መንግስቲ ሱዳን ነቲ ኣብ ኢትዮጽያ ንዝተረኸበ ምቅትታል  ክድገም ከም ዘይክእል ዕድል ተጠቂማ  ግዝኣተይ ኢዩ ንእትብሎ  ኢትዮጽያ  ንነዊሕ ዓመታት ሒዛቶ ዝጸነሐት መሬት ናብ ትሕቲ ግዝኣታ ክትመልስ ክኢላ። 
 ምኻልእ ሸነኽ መንእስቲ ግብጺ ምስ ኢትዮጽያ ኣብ ጉዳይ ግድብ ሕዳሰ  ንዝጸናሓ ሕሳባታ ንምዕጻውን ኣብ እተካይዶ ዘተ ተጽዕኖታት ብምግባር ንመንግስቲ ኣብይ ኣሕመድ ኣብ እትደልዮ ቅደመ-ኩነታት ንምንብርካኽ ኩሉ ምርጫታት ኣብ ጠረጴዛ ቅሙጥ ዩ እናበለት ብምፍርራሕ መናወራት ክትገር ጸኒሓን ኣላን። 
   እኩብ ድምር ኩነታት ውግእ ትግራይ ዝፈጠሮ ናይ ውሽጥን ናይ ናይቲ ዞና መንግስታት ምትእትታውን ናይ ማሕበረ-ሰብ ዓለም ሻቅሎትን  ንሓድነት ህዝብን መሬትን ኢትዮጽያ ብእሉታ ጸሊይዎ።  ከም ውጽኢቱ ኸኣ ህዝቢ ኢትዮጽያን ፖሊቲካውያን ውድባቱን ከቢብዎም ንዝርከብ ሓደጋ ብምንባብ ኣብ ልዕሊ ኣብይ ኣሕመድን መንግስቱን እምነት ብምጉዳል ካብቲ ኣብይ ኣሕመድ  ዝወለዖ ኩሉ መዳያዊ ሳዕቤናት ኲናት ከም ጲላጦስ ሕጹባት ምዃኖም ክረኣዩ ጀሚሮም።
   ወላ እቲ ኣንጻር ትግራይ ኣብ ክካየድ ዝርከብ ኲናት ከም መሻርኽቲ ናይ ኣብይ ኣሕመድ ክፍለጥ ዝጸነሐ ናይ ክልል ኣምሓራ ህዝቢ ኣንጻር መንግስቲ ኣብይ ኣሕመድ ተላዑሉ ይረአ ኣሎ።  

   ከም ውጽኢት ናይዚ ኩሉ ምዕብልናታት እታ ኢትዮጽያ ዝስማ ኣዚያ ኣገዳሲት እትራተጂካዊት መሓዛ ምዕራባውያን ሃገራት ኣብ ኣፍደገ ናይ ምሉእ ምብትታን ተገማጊማ ትርከብ። ኣብ ከምዚ ዝበለ ኩነት መንግስቲ ኣመርካ ናይ ሓደጋ ደወል ክስመዓ ባህርያዊ ኢዩ።  ምኽንያቱ እታ ናይ ነዊሕ መዋእላትመሓዘኣ ወይ ብኻልእ ኣጸዋውዓ ዘቀጥታዊት ግዝኣታ ኢትዮጵያ ተበታቲና ናብ ናእሽቱ ሰዓብቲ መን ከም ዝኾና ናብ ዘይተፈልጣ ግዝኣታት ክትመቃቀል ከም ዘተፈቅድ ርዱእ ኢዩ።  ካብዚ ብምብጋስ  ፕረዚደንት ጆ ባይደን ኣብ ምርጫ ድሕሪ ምስዓሩ ብጀፍሪ ፊልትማን ዝምራሕ ፍሉይ ልኡኽ መንግስቲ ኣመሪካ ናብ ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ብሓፈሻ ናብ ኢትዮጽያ ድማ ብፍላይ ዑደት ከካይድ ተራኢዩ። 
 ፍሉይ ልኡኽ መንግስቲ ኣመሪካ  ክጽዕረሉ ናይ ዝርከብ ፍታሕ እንታይነት ዋላ ኳ  ደሚቁ እንተዘይ ተራእየ  ምልክታቱን ስናዮታቱን ንምግማት ግን ዘሽግር ኣይኮነን።ካብቲ ትጽቢት ዝግበረሉ ኸኣ ብቀዳምነት ኲናት ደው ምባልን ቀጺሉ ኸኣ ንቁስሊ ቲ ኲናት ክትሕክም ምፍታንን  ንሰብኣዉ ኩነታት ንምምሕያሽን ኮታ ንዝተረፈ ክተርክብ ምኻልን ክኸውን ከም ዝኽእል ብሩህ ኢዩ። ይኹን እምበር እዚ ዕዮ ዚ ብቀሊሉ ክፍጸም ከም ዘይከኣል ንኹሉ ብሩህ ኢዩ። ብርግጽ ከኣ  እዚ ዕማም ዚ ኣብ ከም ኢትዪጽያ ዝኣመሰለ ዘስካሕክሕ ናይ ዘርእን ዓለት ምጽናት ኣዕናዊ ኲናት ዝተኻየደሉ ዓዲ ብቀሊሉ ዘይሰልጥ ከቢድ ዋጋ ዝሓትት ዕማም ኢዩ። እቲ ከቢድ ዋጋ ኸኣ መን በጃ ናይቲ ዝቀርብ ፍታሕ ክኸውን ይኽእል ዝብል ሕቶ ኮይኑ  ብ1ይ ድረጃ  እቲ  ኩሉ እምኒ ክድርብየሉ ዝርከብ ኣብይ ኣሕመድ ምኻኑ ንጹር ኢዩ። ምናልባትውን እተን ንዑኡ ካብ ነዊሕ እዋን እናሰኖዖኦ ዝመጻ ጥርጡራት ሓይልታት ካብኡ ዘድልየን እንተወዲአን ብካልኣይ ደረጃ በጃ ዝኸውንውን እቲ ፈጣሪ ውግእን ወረ-ውግእን ዝኾነ ዲክተተር ኤርትራ ክኸውን ይኽእል ዩ።  ብርግጽ ከኣ ናይ ባዕሎም ውሳኔ ዘይውንኑ ስርዓታትን መራሕትን ንረብሓ  ካልኦት ሓይልታት በጃ ከም ዝኾኑ ስነ-መጎታዊ ሓቂ ኢዩ። 
 እቲ ንሞትን ጥፍኣትን ዝተበየነሉ ውድብ ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ግን መኪቱ ንባዕሉ ክውን ስለዝገበረን ከምቲ ዝተመደበሉ ብቀሊሉ ክወሓጥ ዝኽእል ኩላሶ ገዓት ኰይኑ ስለዘይተረኽበን ኣብቲ ዝቀረብ ፍታሕ ኣብ ሕሳባት ክኣቱ ኢዩ። 

ኣብ መደምደታ ውዲታዊ መደብ ኣብይ ኣሕመድን መሻርኽቱ ዲክተተር ኢሰያስ ኣፈወርቅን ምሉእ ብምሉእ ፈሺሉ ኢዩ። 
ኣቡ ያረት 9/5/2021

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.